Η πρωτοπόρος Ελληνίδα ,Έλλη Σουγιουλτζόγλου – Νέλλυ- Nelly’s

Για την εποχή της ήταν σούπερ πρωτοπόρος. Τα γυμνά της στους αρχαιολογικούς χώρους υμνήθηκαν σαν ύψιστη τέχνη από τους κριτικούς και τους φωτογράφους της εποχής της. Προκάλεσαν και σοκ, στις τότε συντηρητικές κοινωνίες. Η Νέλλυ όμως έκανε του κεφαλιού της και έτσι έμεινε στην ιστορία.

 Η Έλλη Σουγιουλτζόγλου-Σεραϊδάρη γεννήθηκε στις 23 Νοεμβρίου του 1899 στο Αϊδίνι, αλλά σπούδασε στην Σμύρνη όπου εγκαταστάθηκε η οικογένειά της μετά την καταστροφή του Αϊδινίου. Παρόλο που μετέβη στη Δρέσδη μαζί με τον αδελφό της για να σπουδάσει ζωγραφική, εντέλει την κέρδισε η φωτογραφία, στην οποία διέπρεψε και έγινε γνωστή ως Nelly’s από την αγγλική υπογραφή της.

Μετά την εγκατάσταση της οικογένειας στην Αθήνα το 1924, η Έλλη Σουγιουλτζόγλου φτιάχνει το πρώτο της εργαστήριο επί της οδού Ερμού και ασχολείται με τη φωτογράφιση πορτρέτων και θεματικών ενοτήτων κατ” ιδίαν ή επί παραγγελία του Υπουργείου Πολιτισμού. Πρόσφυγας ουσιαστικά η Ελληνίδα φωτογράφος απαθανάτισε με ζωντάνια πορτρέτα προσφύγων , αλλά και σημαντικών προσώπων της εποχής της, όπως ο Κωστής Παλαμάς και ο Ελευθέριος Βενιζέλος.

Ιδιαίτερη θέση στο έργο της κατέχουν οι γυμνές ή ημίγυμνες φωτογραφίσεις στην Ακρόπολη Mona Paeva, της πρώτης μπαλαρίνας της Opera Comique, οι οποίες προκάλεσαν σκάνδαλο στην κοινωνία του μεσοπολέμου, όταν δημοσιεύθηκαν το 1929, στο γαλλικό περιοδικό IllustrationΣτη σειρά «Παραλληλισμοί» επιχειρεί να συγκρίνει προσωπογραφικά βοσκούς και χωριατοπούλες με κούρους και κόρες για να αποδείξει τη φυλετική συνέχεια των Ελλήνων. Όταν το Υπουργείο Τύπου και Τουρισμού της δικτατορίας Μεταξά της αναθέτει το 1939 να διακοσμήσει με τις φωτογραφίες της το Ελληνικό περίπτερο στη Διεθνή Έκθεση της Νέας Υόρκης, η Σεραϊδάρη επιλέγει και χρησιμοποιεί αυτές ακριβώς τις φωτογραφίες κάνοντας ένα γιγαντιαίο κολάζ.

Καριέρα στο εξωτερικό

Φωτογράφισε τις Δελφικές γιορτές του Άγγελου Σικελιανού και της γυναίκας του Εύας Πάλμερ το 1927 και κατ” αποκλειστικότητα το 1930, ενώ το 1936 μετέβη στο Βερολίνο για να φωτογραφίσει τους Ολυμπιακούς Αγώνες. Το ξέσπασμα του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου τη βρήκε στις ΗΠΑ , όπου έμεινε αναγκαστικά σχεδόν 27 χρόνια από το 1939 μέχρι το 1966. Η πόλη της Νέας Υόρκης έδωσε στη Nelly’s τη δυνατότητα να καταγράψει σημαντικές στιγμές από την οικοδόμησή της και να αποτυπώσει στιγμιότυπα από την κίνηση των δρόμων και των πλατειών της. Έτσι, με δύο σημαντικότατες φωτογραφικές σειρές, το «Easter Parade» και τους «Δρόμους»,κατέπληξε το νέο δάσκαλό της και απέδειξε ότι εκτός από το να εκτελεί παραγγελίες είναι σε θέση να δώσει μια νέα δυνατότητα ανάγνωσης της αρχιτεκτονικής.

Επιστροφή στην Ελλάδα και θάνατος

Το 1966 επιστρέφοντας στην Ελλάδα έμεινε με τον σύζυγό της Άγγελο Σεραϊδάρη στη Νέα Σμύρνη διαμορφώνοντας το διαμέρισμά της σε φωτογραφικό μουσείο. Το 1989 δημοσίευσε την αυτοβιογραφία της. Δώρισε το μεγαλύτερο κομμάτι του έργου της στο Μουσείο Μπενάκη και τιμήθηκε με το παράσημο του Ταξιάρχη του Φοίνικα, με βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών, ενώ εξέδωσε πολλά λευκώματα με φωτογραφίες της και παρουσίασε τα έργο της σε πολλές εκθέσεις. H Έλλη Σεραϊδάρη πέθανε στην Αθήνα, στις 17 Αυγούστου του 1998.

1H_M

 

H Nellys και το εξώφυλλο του Life με δική της φωτογραφία

nikolska-540_M1

Nelly’s: Η Ουγγαρέζα χορεύτρια Nikolska στον Παρθενώνα, (Αθήνα 1929)

1B_M-2

Δικαιολογημένα, ανήκει όχι μόνο στην ελληνική δημιουργία αλλά και στο διεθνή Μοντερνισμό.

Η Nelly’s υπήρξε Ελληνίδα φωτογράφος με διεθνή αναγνώριση

1DA_M

Την ενδιέφερε να προβάλει το ανθρώπινο σώμα σε σχέση με τα αρχαία μνημεία.

1C_M1

Η άλλη της μεγάλη αγάπη ήταν να φωτογραφίζει απλούς καθημερινούς ανθρώπους της επαρχίας.

Eleftherios-Venizelos_M

Δύο από τα πιο διάσημα πορτραίτα της: Ελευθέριος Βενιζέλος και Κωστής Παλαμάς.

1A_M2

Στη σειρά φωτογραφιών «Παραλληλισμοί» επιχείρησε να συγκρίνει προσωπογραφικά βοσκούς και χωριατοπούλες με κούρους και κόρες για να αποδείξει τη φυλετική συνέχεια των Ελλήνων.

5

Φωτογραφίες που αποπνέουν μια απίστευτη ποιητική ματιά.

13_1

Το βλέμμα της έπιανε πράγματα που οι φωτογράφοι μέχρι τότε δεν είχαν φανταστεί καν να δοκιμάσουν.

Οι γυμνές φωτογραφίσεις στην Ακρόπολη προκάλεσαν σκάνδαλο στην κοινωνία του μεσοπολέμου

11

 

12

 

via