Η ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΜΙΝΩΪΚΩΝ ΑΝΑΚΤΟΡΙΚΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ  ΣΤΟ ΚΑΛΕΝΤΑΡΙ ΤΗΣ ΟΥΝΕΣΚΟ ΑΠΟΤΕΛΕΙ  ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΗ ΜΙΑΣ ΕΠΙΤΥΧΟΥΣ ΔΙΕΚΔΙΚΗΣΗΣ ΤΟΥ ΤΙΤΛΟΥ « ΚΡΗΤΗ :ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ»

 

 

                                                      ΤΟΥ ΔΗΜ.ΚΩΝ ΣΑΡΡΗ

Σύμφωνα με δημοσιεύματα ,του τοπικού και όχι μόνο τύπου ,εντελώς πρόσφατα, πληροφορηθήκαμε, ότι :

«Στην σύνταξη φακέλου υποψηφιότητας για την «πολιτιστική πρωτεύουσα της Ευρώπης το 2021», προχωρούν οι Δήμοι Ηρακλείου, Χανίων, Ρεθύμνου και Αγίου Νικολάου. Στόχος η υλοποίηση μιας τέτοιας δράσης, ν’ αποτελέσει εφαλτήριο για την προβολή του νησιού, σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Στην πρώτη συνάντηση των μελών που εκπροσωπούν τους δήμους της Κρήτης, τονίστηκε ότι σε πρώτη φάση, θα πρέπει να υπάρξει συγκεκριμένη πρόταση για την σύνταξη του φακέλου, να εξεταστούν τα οικονομικά μεγέθη, η πρόσληψη καλλιτεχνικού διευθυντή, καθώς η επιλογή της πόλης που θα αναλάβει το ρόλο του συντονιστή για ολόκληρο το νησί.
Εντός των ημερών δε  αναμένεται να συναντηθούν εκ νέου οι εκπρόσωποι της επιτροπής προκειμένου να προχωρήσουν στην ανάλυση συγκεκριμένων προτάσεων, οι οποίες θα υποβληθούν προς έγκριση στην Περιφερειακή Ένωση Δήμων Κρήτης.»

Η πληροφορία αυτή  είναι σαφώς  άκρως ενδιαφέρουσα ,αλλά προκύπτουν αρκετά  ερωτήματα…

Τι  όμως είναι  ο θεσμός « ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑ ΤΗΣ  ΕΥΡΩΠΗΣ;

Η Πολιτιστική πρωτεύουσα της Ευρώπης είναι μια πόλη που ορίζεται από την Ευρωπαϊκή Ένωση για περίοδο ενός χρόνου στη διάρκεια του οποίου της δίνεται η ευκαιρία να επιδείξει την πολιτιστική της ζωή και την πολιτιστική της ανάπτυξη. Αρκετές Ευρωπαϊκές πόλεις έχουν χρησιμοποιήσει την χρονιά της πολιτιστικής πόλης για να μεταμορφώσουν ολοκληρωτικά την πολιτιστική τους βάση και, κατ’ επέκταση, την εικόνα τους .

Η έννοια της Ευρωπαϊκής πολιτιστικής πόλης συνελήφθη ως ένας τρόπος αλληλοπροσέγγισης των Ευρωπαίων κατοίκων και ξεκίνησε στις 13 Ιουνίου 1985 από το Συμβούλιο Υπουργών με πρωτοβουλία της Ελληνίδας Υπουργού Πολιτισμού Μελίνας Μερκούρη. Από τότε, η πρωτοβουλία έχει καταστεί όλο και περισσότερο επιτυχής μεταξύ των Ευρωπαίων κατοίκων και έχει αποκτήσει έναν αυξανόμενο πολιτιστικό και κοινωνικό-οικονομικό αντίκτυπο με τους πολυάριθμους επισκέπτες που έχει προσελκύσει. Πρώτη Ευρωπαϊκή πολιτιστική πόλη ανακηρύχθηκε η Αθήνα το 1985.

. To 1997 Ευρωπαϊκή πολιτιστική πόλη ήταν η Θεσσαλονίκη.

Το 1999 η Ευρωπαϊκή πόλη πολιτισμού μετονομάστηκε σε Πολιτιστική πρωτεύουσα της Ευρώπης, και χρηματοδοτείται πια από το πρόγραμμα Πολιτισμού 2000. Για το έτος 2006 Πολιτιστική πρωτεύουσα της Ευρώπης ήταν η πόλη της Πάτρας στην Ελλάδα.

Μόνο Ευρωπαϊκές πόλεις που ανήκουν σε κράτη μέλη της ΕΕ έχουν αποκτήσει μέχρι σήμερα τον τίτλο της Ευρωπαϊκής πολιτιστικής πρωτεύουσας. Ωστόσο το συμβούλιο της ΕΕ μπορεί να ορίσει μια πόλη από άλλο κράτος για μια χρονιά, αρκεί η απόφαση να ληφθεί ομόφωνα.

Από το 2010, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποφάσισε την χορήγηση σε κάθε Πολιτιστική Πρωτεύουσα βραβείου προς τιμήν της Μελίνας Μερκούρη. Το βραβείο δίνεται στην κάθε πόλη, όχι λιγότερο από τρεις μήνες πριν από την έναρξη των εκδηλώσεων και είναι ύψους 1,5 εκατομ. ευρώ. Το βραβείο αντικαθιστά την επιχορήγηση που δινόταν μέχρι τότε..

Οι πόλεις που ,ήδη,παρουσίασαν τους φακέλους υποψηφιότητάς τους  για το 2021,ενώπιον της δωδεκαμελούς επιτροπής των εμπειρογνωμόνων (10 μέλη ορισμένα από τα θεσμικά Όργανα της Ε.Ε. και 2 Έλληνες εμπειρογνώμονες) ήταν οι ακόλουθες: Βόλος, Δελφοί, Ελευσίνα, Ιωάννινα, Καλαμάτα, Κέρκυρα, Λάρισα, Λέσβος, Μεσολόγγι, Πειραιάς, Ρόδος, Σαλαμίνα, Σάμος και  Τρίπολη.

 Η ανακοίνωση έγινε στο αμφιθέατρο του Υπουργείου, παρουσία του,τότε, Υπουργού Πολιτισμού και Αθλητισμού κ. Αριστείδη Μπαλτά, της Γενικής Γραμματέως του ΥΠΠΟΑ κ. Μαρίας Ανδρεαδάκη-Βλαζάκη και του Γάλλου εκπροσώπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής – Υπεύθυνου για τις Πολιτιστικές Πρωτεύουσες κ. Sylvain Pasqua. Μετά την ολοκλήρωση της εξέτασης των υποψηφιοτήτων, ο Βρετανός Πρόεδρος της 12μελούς Ευρωπαϊκής Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων κ. Steve Green ανακοίνωσε τα ονόματα των πόλεων που περιλαμβάνονται στη βραχεία λίστα προεπιλογής, ως εξής:

«Ελευσίνα ,Καλαμάτα ,Ρόδος,

Οι τρεις αυτές  πόλεις ,της βραχείας λίστας, καλούνται να υποβάλουν αναθεωρημένους φακέλους υποψηφιότητας, ύστερα από σχετικές υποδείξεις των εμπειρογνωμόνων, για την ανάδειξη μίας ελληνικής πόλης, ως Πολιτιστικής Πρωτεύουσας της Ευρώπης το 2021.»

Άρα  είμαστε ήδη ,ως Κρήτη, ΕΚΠΡΟΘΕΣΜΟΙ.

Όμως το σπουδαιότερο εμπόδιο είναι ότι  ΚΑΝΈΝΑ ΑΠΟ ΤΑ ΑΝΑΚΤΟΡΙΚΑ ΜΙΝΩΪΚΑ ΚΕΝΤΡΑ  ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΕΝΤΑΓΜΕΝΟ ΣΤΟ ΚΑΛΕΝΤΑΡΙ ΤΗΣ ΟΥΝΕΣΚΟ ,προς δόξα του Υπουργείου Πολιτισμού μας και  ΕΝΩ ΑΠΟΤΕΛΕΙ ΤΟ «ΔΙΑΒΑΤΗΡΙΟ» ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΚΤΗΣΗ ΤΟΥ ΤΙΤΛΟΥ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑΣ   ΑΥΤΟ ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ.…

Είναι γνωστές οι ‘’μάχες’’ που δόθηκαν σε πολλά επίπεδα από  Νομαρχιακή Αρχή Ηρακλείου,(2003-2006) ,όταν με την συμπλήρωση 60 χρόνων από την υπογραφή του Καταστατικού Χάρτη της UNESCO, του Οργανισμού των Ηνωμένων Εθνών για την Εκπαίδευση, την Επιστήμη & τον Πολιτισμό, διαπιστώσαμε, με οδυνηρή έκπληξη, την παντελή απουσία των Μινωικών Ανακτορικών Κέντρων από τον επίσημο κατάλογο της UNESCO, των αναγνωρισμένων μνημείων της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς.

Η ένταξη, βέβαια, ενός μνημείου στον επίσημο κατάλογο της UNESCO δεν αποτελεί μόνο αναγνώριση της πολιτιστικής σπουδαιότητας του και ως εκ τούτου προκαλεί ικανοποίηση και υπερηφάνεια στην χώρα και στον λαό που το δημιούργησε, αλλά έχει και μία πιο ουσιαστική και πρακτική διάσταση.

Συγκεκριμένα:

α) Το ενταγμένο, σε αυτό τον κατάλογο, αυτό μνημείο βρίσκει θέση στην ιστοσελίδα της UNESCO, που την επισκέπτονται καθημερινά εκατοντάδες χιλιάδες χρήστες ηλεκτρονικών υπολογιστών, μέσω του διαδικτύου και αποτελεί τεράστια δωρεάν διαφήμιση του Μνημείου, β) Με την ένταξη ενός μνημείου στον κατάλογο αυτό, τίθεται, αυτόματα υπό την αιγίδα της UNESCO και χρηματοδοτείται γενναία για την αναστύλωση, την συντήρηση και την προστασία του.

γ) Ένας άλλος όμως  πολύ σοβαρός λόγος είναι ότι για να γίνει πράξη ο φιλόδοξος στόχος, το Ηράκλειο κάποτε να επιλεγεί ως η ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ, προϋπόθεση αποτελεί η ένταξη της Κνωσού στον περίφημο κατάλογο της UNESCO.

Η Θεσσαλονίκη και η Πάτρα επελέγησαν ως πολιτιστικές πρωτεύουσες, καθ’ ότι η πρώτη πρόβαλλε τα ενταγμένα, ήδη, στον κατάλογο μνημεία της περιοχής της, ( η Βεργίνα, τα παλαιοχριστιανικά και βυζαντινά μνημεία της πόλης, καθώς και το βουνό Άθως, κλπ. και η Πάτρα πρόβαλλε τα ενταγμένα, ήδη, μνημεία της Πελοποννήσου (Ολυμπία, Ναός του Επικούρειου Απόλλωνα, ο Μυστράς, οι Μυκήνες, η Επίδαυρος, κλπ.

Και οι τρείς δε υποψήφιες πόλεις (ΕΛΕΥΣΙΝΑ,ΚΑΛΑΜΑΤΑ,ΡΟΔΟΣ) έχουν κοντινά τους ΜΝΗΜΕΙΑ  ενταγμένα στο ΚΑΛΕΝΤΑΡΙ της ΟΥΝΕΣΚΟ.

ΕΝΩ Η ΚΡΗΤΗ,Η ΒΗΘΛΕΕΜ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ , ΥΣΤΕΡΕΙ  ΚΑΤΑ ΤΟ ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΑΥΤΟ  , ΛΟΓΩ ΑΒΕΛΤΗΡΙΑΣ Η  ΥΠΟΠΤΩΝ «ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΩΝ»ΚΑΠΟΙΩΝ   «ΑΡΜΟΔΙΩΝ»… ΜΑΝΔΑΡΙΝΩΝ  ΤΟΥ Υπουργείου Πολιτισμού, που επικαλούνται   διάφορους προσχηματικούς λόγους .

Σύμφωνα με την UNESCO τα κριτήρια ένταξης ενός μνημείου στον κατάλογο της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς είναι:

α.Να είναι αντιπροσωπευτικό  αριστοτεχνικό δημιούργημα της ανθρώπινης φυλής.

β.Να είναι ενδεικτικό της ανθρώπινης ευφυίας.

γ.Να εμφανίζει μια μοναδική  η τουλάχιστον μια εξαιρετική μαρτυρία κάποιας πολιτιστικής παράδοσης η ενός πολιτισμού που εχει εξαφανισθεί.

δ.Να είναι εξαίρετο παράδειγμα ενός τύπου οικοδομήματος η αρχιτεκτονικής δομής η τεχνολογικού συνόλου και να εικονογραφεί ενα σημαντικό σταθμό στην ανθρώπινη ιστορία.

ε.Να είναι  έξοχο παράδειγμα της παράδοσης της ανθρώπινης διαχείρισης της γης και να αντιπροσωπεύει έναν πολιτισμό ,ειδικά μάλιστα στην εποχή που είχε  παρακμάσει και περνούσε σε αμετάκλητες αλλαγές…

στ.Να συνδέεται άμεσα και απτά με γεγονότα η ζωντανές παραδόσεις ,με ιδέες η με πιστεύω ,με καλλιτεχνικές η λογοτεχνικές δημιουργίες που έχουν παγκόσμια σημασία

Ειναι σαφές ότι ΤΑ ΜΙΝΩΪΚΑ ΑΝΑΚΤΟΡΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ   τα  κριτήρια  τα  καλύπτουν  πλήρως.

ΑΡΑ ΑΝΤΙ ΝΑ ΣΥΝΤΑΣΕΤΑΙ  Ο ΦΑΚΕΛΛΟΣ ΑΥΤΟΣ , ΜΙΑΣ ΕΚ ΤΩΝ ΠΡΟΤΕΡΩΝ   ΧΑΜΕΝΗΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΚΤΗΣΗ ΤΟΥ ΤΙΤΛΟΥ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ,ΑΣ ΠΡΟΧΩΡΗΣΟΥΝ ΟΙ ΑΡΜΟΔΙΟΙ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ,ΣΕ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ,ΒΕΒΑΙΑ, ΜΕ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΤΑΞΗ ΤΟΥ ΦΑΚΕΛΛΟΥ ΕΝΤΑΞΗΣ ΤΩΝ ΜΙΝΩΪΚΩΝ ΑΝΑΚΤΟΡΙΚΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΣΤΟ ΚΑΛΕΝΤΑΡΙ ΤΗΣ ΟΥΝΕΣΚΟ.

Η ΠΟΛΥΧΡΟΝΗ ΑΔΡΑΝΕΙΑ ΤΩΝ ΑΡΜΟΔΙΩΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΛΑΒΕΙ ΤΕΛΟΣ.

ΜΕ ΤΗΝ ΕΝΤΑΞΗ ΔΕ  ΑΥΤΗ ΣΤΟ ΚΑΛΕΝΤΑΡΙ ΤΗΣ ΟΥΝΕΣΚΟ, Η ΑΝΑΔΕΙΞΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΩΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑΣ  ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΘΑ ΕΙΝΑΙ ΦΥΣΙΚΟ ΕΠΑΚΟΛΟΥΘΟ.