ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Γιατί η κρητική παράδοση είναι φημισμένη εντός και εκτός συνόρων της χώρας;

Η πλούσια κρητική παράδοση που πηγάζει μέσα απο ήθη και έθιμα, αντικείμενα ακόμα και…θρύλους καθιστά την ταυτότητα κα την ιστορία του νησιού γνωστή σε ολόκληρο τον κόσμο!

Στιβάνια

Γνήσιες χειροποίητες κρητικές µπότες που ακόµα επιζούν µες τον χρόνο. Τα στιβάνια λοιπόν, που… µετονόµασαν και την οδό Σκρύδλωφ σε Στιβανάδικα στην Παλιά Πόλη των Χανίων λόγω της παραδοσιακής παρασκευής τους σε αυτό το σηµείο, τα συναντάµε σε πολλά σηµεία της κρητικής ιστορίας. Παρ’ ότι στις µέρες µας τα παλιά τσαγκαράδικα έχουν αντικατασταθεί κυρίως από µαγαζιά µε σουβενίρ, τουριστικά και διάφορα τοπικά προϊόντα, υπάρχει και σήµερα ένα εργαστήριο εκεί, όπου σας δίνεται η δυνατότητα να παραγγείλετε ένα υπέροχο χειροποίητο ζευγάρι από γνήσιο δέρµα. Το κόστος του θα φτάσει γύρω στα €150.

Οι τάφοι των Βενιζέλων

Στην όµορφη τοποθεσία του Προφήτη Ηλία, µόλις 5 χιλιόµετρα ανατολικά από την Πόλη, συναντάµε τα µνήµατα δύο σηµαντικών πολιτικών προσωπικοτήτων της Ελλάδας, του Ελευθέριου Βενιζέλου και του γιου του, Σοφοκλή. Γύρω από τους τάφους έχει διαµορφωθεί ένα όµορφο µικρό πάρκο και η θέα προς τα Χανιά είναι εκθαµβωτική. Η τοποθεσία της ταφής αποτέλεσε προσωπική επιθυµία του ίδιου του Ελευθερίου Βενιζέλου, καθώς βρίσκεται λίγα χιλιόµετρα µακριά από το σπίτι του στη Χαλέπα. Η σηµασία του χώρου ενισχύεται και µε τον ανδριάντα του Σπύρου Καγιαλεδάκη ή Καγιαλέ, ο οποίος το 1897 -και ενώ οι στόλοι των Μεγάλων Δυνάµεων βοµβάρδιζαν τους Κρήτες επαναστάτες- έκανε το κορµί του κοντάρι για να βαστήξει υψωµένη τη Γαλανόλευκη…

Μαντινάδες

Αποτελούν κοµµάτι της ταυτότητας του νησιού! Αποτελούν την εξέλιξη µιας παράδοσης που είχε ήδη αναφερθεί στους βυζαντινούς χρόνους αλλά έχει την αφετηρία της µάλλον στην αρχαιότητα. Αρκετοί Κρητικοί σκαρώνουν αυτοσχέδιους στίχους για να εκφράσουν συναισθήµατα, σκέψεις, αλήθειες βγαλµένες µέσα από τη ζωή… Οι µαντινάδες χωρίζονται σε πολλές κατηγορίες (περιπαικτικές, επαινετικές, ερωτικές, φιλοσοφικές) και είναι ένας πραγµατικός θησαυρός της ζωντανής λαϊκής παράδοσης.

Κρητικός γάμος

 

Λένε ότι αν δεν το ζήσεις δεν πρόκειται να το καταλάβεις. Συνήθως αναφέρονται στο γαµήλιο γλέντι που συνήθως κρατάει τρία µερόνυχτα αλλά ο παραδοσιακός κρητικός γάµος διακρίνεται για την πληθωρικότητα και την πρωτοτυπία των εθίµων του, τα οποία στις επαρχιακές περιοχές του νησιού διατηρούνται µέχρι σήµερα. Βρείτε λοιπόν έναν γάµο, «τρυπώστε» και θα καταλάβετε από πρώτο χέρι την έκφραση «κρητική φιλοξενία»!

Κρητική λύρα

Συνοδεύει τις χαρές αλλά και αποτελεί γιατρικό στις λύπες των ντόπιων και όσων µπορούν να τη νιώσουν. Ο ήχος της δονεί την κρητική ψυχή σε όλο της το βάθος… Τρίχορδη, αχλαδόσχηµη, βαστά τις ρίζες της από τα βυζαντινά χρόνια και παίζεται µε δοξάρι, ενώ αποτελείται από το κοίλο µέρος, το «καυκί» (από ξύλο καρυδιάς, µουριάς ή ασφένταµου) και το πρόσθιο µέρος, το «καπάκι», από σπάνιο ξύλο («κατράνι») ηλικίας έως και µερικών αιώνων!

Θρύλος των Δροσουλιτών

Χτισµένο στα 1370 από τους Ενετούς στο νοτιοανατολικότερο σηµείο του νοµού Χανίων, στην περιοχή των Σφακίων, συναντάµε το πασίγνωστο Φραγκοκάστελλο. Κάθε χρόνο, νωρίς το πρωί της 18ης Μαΐου, οι ντόπιοι ισχυρίζονται πως βγαίνουν οι Δροσουλίτες, ανθρωπόµορφες φιγούρες µε όπλα, που κατευθύνονται προς τον εγκαταλειµµένο ναό του Αγίου Χαράλαµπου. Οι ρίζες του συγκεκριµένου θρύλου εντοπίζονται στη θυσία του οπλαρχηγού Χατζηµιχάλη Νταλιάνη και των ανδρών του, που έπεσαν πολεµώντας τους Οθωµανούς το 1828. Κάποιοι ισχυρίζονται ότι πρόκειται για αντικατοπτρισµό, οι περισσότεροι όµως προτιµούν να αφεθούν στη… γοητεία του µεταφυσικού.

Α.Ο. Πλατανιά

 

To καµάρι του χανιώτικου ποδοσφαίρου, που αγωνίζεται από τη σεζόν 2012-13 στη Super League, ιδρύθηκε το 1931 από τον Αντώνη Βαρουξάκη. Λέγεται ότι η κοκκινόασπρη εµφάνισή του ξεκίνησε από το γεγονός ότι οι παίκτες έραψαν κατά τη διάρκεια της Κατοχής στολές από γερµανικές σηµαίες που είχαν κλέψει. Το σήµα του Πλατανιά είναι το κόκκινο… τριφύλλι.

Κρητικό µαχαίρι

Συνδεδεµένο άρρηκτα µε την ιστορία και την παράδοση της Κρήτης, αποτελεί σύµβολο διαχρονικής αξίας και βρίσκεται σχεδόν σε κάθε σπίτι της Κρήτης. Η µαντινάδα που αναγράφεται κάθε φορά επάνω του άλλοτε εκφράζει τη φιλία, άλλοτε τον έρωτα και άλλοτε την άµυνα στον εχθρό. Ο τρόπος κατασκευής των κρητικών µαχαιριών, τα χαρακτηριστικά τους και η διακόσµησή τους, πραγµατικά, ανάγονται σε µια ιεροτελεστία, ενώ εξίσου ενδιαφέρον είναι ότι γύρω από τη «µυθική» του διάσταση έχουν γραφτεί ακόµα και µαντινάδες, δοξασίες, ποιήµατα και δηµοτικά τραγούδια! Η ιστορία του χάνεται στα βάθη των αιώνων ήδη από τη Μινωική Εποχή και αργότερα στην περίοδο της Ενετοκρατίας, όπου υπήρχαν µαχαιράδικα στο Ηράκλειο, ενώ από την εποχή της Τουρκοκρατίας, µετά το 1669, η τέχνη τους γνώρισε µεγάλη λαµπρότητα στα Χανιά. Αφενός οι πρώτοι τεχνίτες ήταν Τούρκοι, γρήγορα όµως εµφανίστηκαν και Κρητικοί τεχνίτες, οι οποίοι ειδικεύτηκαν και δηµιούργησαν µοναδικά δείγµατα της τέχνης τους (η σηµερινή οδός Σήφακα στην Παλιά Πόλη ήταν -και είναι- γνωστή ως Μαχαιράδικα). Τα µαχαιροποιεία µέχρι και τις αρχές του 20ού αιώνα γνώρισαν µεγάλη άνθιση στο νησί, όµως πλέον το επάγγελµα του µαχαιρά τείνει να εξαλειφθεί στο πέρασµα του χρόνου, χωρίς αυτό να σηµαίνει ότι δεν υπάρχουν και σήµερα µαχαιροποιεία, και µάλιστα άκρως αντιπροσωπευτικά της κρητικής παράδοσης.

.travelstyle.gr/