ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

ΚΡΗΤΙΚΕΣ ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ «…Το απόσταγμα της λαϊκής σοφίας…»

Οι παροιμίες είναι το απόσταγμα της λαϊκής σοφίας…
Είναι φράσεις, βγαλμένες μέσα από τη ζωή, από την ιστορία, κάποιο μύθο, ακόμα και κάποιο τραγούδι.
Μπορούν πολύ απλά και με αλληγορικό τρόπο, να εκφράσουν διάφορες καταστάσεις.

stellasiteΑφιέρωμα: Στέλλα Κοντάκη

Μπορούν να διδάξουν και να προβληματίσουν, να παραδειγματίσουν, να σαρκάσουν και να καυτηριάσουν διάφορα γεγονότα.
Συχνά «φιλοσοφούμε» μέσα από τις παροιμίες. Μας δίνουν τη δυνατότητα να δώσουμε νόημα στις σκέψεις μας, περιεκτικό και σαφή.
Δεν είναι λίγες οι φορές που μια παροιμία είναι αρκετή να πει, όλα όσα θέλουμε να πούμε και για το λόγο αυτό, έχουν περάσει από γενιά σε γενιά στη συνείδηση όλων μας (παγκοσμίως) και καθημερινά τις χρησιμοποιούμε.

Είναι τα δάκρυα της ανθρωπότητας, όπως εύστοχα τις αποκαλούν, μια έκφραση δηλαδή των δοκιμασιών, του πόνου και των κάθε λογής λαϊκών συμφορών.

Μιλώντας για υποκρισία πολλές φορές λέμε..
«..σταυρό στο στήθος και τον διάβολο στην καρδιά…»

Για αδικία
«…πήγε για μαλλί και βγήκε κουρεμένος…»

Για οικονομία..
«…Φασούλι το φασούλι γεμίζει το σακκούλι…»

Για ανεξαρτησία..
«…μοναχός σου χόρευε κι όσο θέλεις πήδα…»

Στην Κρήτη, έχουμε παροιμίες με την ιδιαίτερη και ξεχωριστή ντοπιολαλιά της.

Λέμε για παράδειγμα…

«…απού ψηλά ξανοίγει, σαφή στραβοπατεί…»

θέλοντας να δώσουμε το νόημα και την αναγκαιότητα, του να είναι κανείς ταπεινός και να μην έχει έπαρση.

Αν κάποιος είναι αχάριστος και δεν εκτιμά την προσφορά μας, αλλά παριστάνει τον ‘’ήρωα’’ λέμε….

«…να λείψουν τα πιπέρια μου, να δω τση μαγειριές σου…»

Ή θέλοντας να πούμε πόσο κακομαθημένος είναι κάποιος, ή ακόμα να εκφράσουμε τη δύναμη της συνήθειας που δεν αλλάζει με τα χρόνια, λέμε..

«…απού κοπελομάθει, δε γεροντοξεχνά…».

Αυτές και πάρα πολλές ακόμα παροιμίες όπως για παράδειγμα:

“άλλος ήχασκε κι άλλος μετάλαβε..”

“απού δε ‘κούει γερόντω..πηγαίνει δερνόντω..”

“από την Έμπαρο κρασί κι από τη Βιάννο λάδι..κι από το Μυλοπόταμο ελιές και παξιμάδι..”

“απού ποθαίνει με πολλούς..θάνατο δε φοβάται..”

“απόυ ‘ναι τυχερός.. γεννά κι ο πετεινός του..”

“απού ‘χει την υπομονή..στο δίχτυ ψάρι πιάνει..” 

χρησιμοποιούμε στην Κρήτη, που είναι ένας τόπος μοναδικός και ιδιαίτερος σε όλα.

Οι κρητικές παροιμίες αποτελούν στοιχεία της πλούσιας παράδοσής μας..

Το απόσταγμα της δικής μας λαϊκής σοφίας….

 

kriti-mou