ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ

Χτίζοντας την αυτοεκτίμηση των παιδιών

 

Η αυτοεκτίμηση είναι εκείνο το εφόδιο που μας παρακινεί σε όλη τη διάρκεια της ζωής μας να ξεπεράσουμε τις δυσκολίες και τα προβλήματα που ανακύπτουν αλλά και να αποκτήσουμε όλα όσα μας αξίζουν. H εκτίμηση, η αγάπη και η αποδοχή του εαυτού μας φαίνεται να αποτελούν τη βάση της ψυχικής ισορροπίας, αλλά και της ικανότητας του ατόμου να κάνει και να διατηρεί ικανοποιητικές διαπροσωπικές σχέσεις.

Oι ειδικοί τονίζουν πως η εικόνα που έχουμε για τον εαυτό μας χτίζεται -από τα αρχικά στάδια της ζωής μας- από την αλληλοεπίδραση των προσωπικών μας εμπειριών και των αξιολογήσεων των σημαντικών για εμάς ανθρώπων, που είναι κατά την παιδική ηλικία κυρίως οι γονείς, αργότερα οι συνομήλικοι και οι δάσκαλοι.

 

Kατά το πρώτο χρόνο της ζωής ενός παιδιού, ο οποίος είναι και το σημαντικότερος για την ανάπτυξη της αίσθησης του εαυτού του, το παιδί αρχίζει να αντιλαμβάνεται ότι αποτελεί  μια οντότητα ξεχωριστή από τη μητέρα του, ενώ ταυτόχρονα παραμένει εξαρτημένο από εκείνη, προκειμένου να του καλύψει τις βασικές του ανάγκες. Η δημιουργία ενός κλίματος ασφάλειας και εμπιστοσύνης στο σπίτι λοιπόν κρίνεται αναγκαία. Φαίνεται ότι το κατά πόσο και το πώς ικανοποιούνται οι ανάγκες του παιδιού για τροφή, ύπνο, προστασία αλλά και σωματική επαφή, τρυφερότητα, επικοινωνία κατά τους πρώτους αυτούς μήνες της ζωής του, αποτελούν τη βάση για μια θετική αυτοαντίληψη. Το αίσθημα ικανοποίησης όταν το βρέφος είναι χορτάτο και αισθάνεται ασφάλεια, σε συνδυασμό με την ευχαρίστηση  κα την ικανοποίηση που προκαλούν η τρυφερότητα και η αγάπη από τα δικά του πρόσωπα, δημιουργούν την πρώτη, καθαρά «αισθαντική» ακόμη αυτοεκτίμηση. Kάπως έτσι λοιπόν δημιουργούνται οι πρώτες βάσεις για τα στοιχεία της αυτοεκτίμησης, δηλαδή το αίσθημα πληρότητας και ικανοποίησης με τον εαυτό μας και με τους γύρω, τους «Σημαντικούς Άλλους». Πάνω στη βάση αυτή καθώς το παιδί μεγαλώνει, ακολουθούν και η αίσθηση αποτελεσματικότητας στις ολοένα αυξανόμενες και δυσκολότερες πρωτοβουλίες που κλίνεται να  αναλάβει το παιδί καθώς μεγαλώνει   και, βέβαια, η αποδοχή και η αναγνώριση από τους σημαντικούς  άλλους σε σχέση με τις πρωτοβουλίες αυτές.

Η ενθάρρυνση του παιδιού εκ μέρους των γονιών προκειμένου να αναλάβει από μόνο του πρωτοβουλίες είναι ιδιαίτερα σημαντική καθώς με αυτό τον τρόπο ενισχύεται η αυτοπεποίθησή του. Η ανάθεση εργασιών ανάλογες με τις δυνατότητές του, ενισχύει την αυτοπεποίθηση που νιώθει ένα παιδί όταν ολοκληρώνει με επιτυχία κάποιο έργο.  Η επιβράβευση για ότι καλό πετυχαίνει επίσης κρίνεται καθοριστική, καθώς έτσι γίνεται το μεγάλο βήμα προς την ανεξαρτησία και το παιδί αισθάνεται συναισθηματική πληρότητα. Η επίδειξη σεβασμού με άμεσο και φανερό τρόπο, αλλά και η συνεισφορά μας στο να αναγνωρίζουν και να αποδέχονται τα συναισθήματά τους, τα κάνει πιο δυνατά και ανθεκτικά στις καθημερινές δυσκολίες. Βαρύνουσας σημασίας είναι επίσης η αποφυγή της αρνητικής κριτικής και η στήριξη των προσπαθειών τους με θετικό και ενθαρρυντικό τρόπο.

Συνοψίζοντας, θα μπορούσαμε να πούμε ότι για το χτίσιμο της αυτοεκτίμησής μας, κατά την παιδική ηλικία και την εφηβεία, είναι ιδιαίτερα ισχυρή η αλληλεπίδραση των παιδιών με τους «Σημαντικούς Άλλους». Όπως υποστηρίζουν πολλοί παιδοψυχίατροι, οι Άλλοι συντελούν στο να επικυρώσουμε αυτό που είμαστε, γιατί ο τρόπος με τον οποίο μας βλέπουν επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο βλέπουμε εμείς τον εαυτό μας.

https://psychopedia.gr/